Pert (Ağır Hasarlı) Araç: Kaskoda Tam Hasar Süreci Nasıl İşler?

Ağır bir kazanın ardından eksper aracınız için “pert” dediğinde, çoğu kişi ne olacağını bilemez. Araç tamir edilmeyecek mi? Parasını kim, nasıl ödeyecek? Kredisi olan aracın durumu ne olacak? Pert, halk arasında ağır hasarlı araç için kullanılan ifadedir; sigorta dilinde ise tam hasar veya ekonomik onarım sınırını aşan hasar olarak ele alınır. Bu yazıda kasko poliçesi olan bir araç sahibinin pert sürecinde karşılaşacağı aşamaları sırasıyla anlatıyoruz.

Pert kararı nasıl verilir?

Pert kararı sürücünün ya da servisin değil, sigorta şirketinin görevlendirdiği eksperin incelemesi sonucunda verilir. Eksper, aracın onarım maliyetini aracın piyasa değeriyle karşılaştırır. Onarımın ekonomik olmadığı ya da aracın güvenli şekilde eski haline getirilemeyeceği değerlendirilirse araç tam hasar olarak kabul edilebilir. Bu kararın hangi ölçütlere göre verileceği poliçe genel şartları ve sigorta şirketinin uygulamasıyla belirlenir; tek bir sabit oran üzerinden düşünmek yanıltıcı olabilir.

Pert sürecinde sık karşılaşılan durumlar şunlardır:

• Ağır çarpışma sonrası şasi ve taşıyıcı aksamda ciddi hasar,
• Yangın sonucu aracın büyük ölçüde zarar görmesi,
• Su baskını sonrası motor ve elektronik aksamın kullanılamaz hale gelmesi,
• Hırsızlık sonrası bulunamayan araçlar; bu durum da tam hasar gibi sonuçlanır.

Tazminat nasıl hesaplanır?

Kasko poliçelerinde tam hasar tazminatı genellikle aracın hasar tarihindeki piyasa değeri, yani rayiç değeri esas alınarak belirlenir. Bu değer; aracın markası, modeli, model yılı, donanımı ve genel piyasa koşulları dikkate alınarak hesaplanır. Poliçenizde farklı bir değerleme hükmü, örneğin yeni araçlara özel bir düzenleme bulunup bulunmadığını poliçenin özel şartlarından kontrol etmeniz gerekir.

Tazminat hesabında şu kalemler de etkili olabilir:

• Muafiyet veya katılım payı: Poliçenizde varsa tazminattan düşülür.
• Hurda değeri: Aracın kalıntısının kimde kalacağına göre hesaba yansır.
• Beyan edilmiş aksesuarlar: Poliçede ayrıca beyan edilmiş ekipmanlar değerlendirmeye dahil edilebilir.
• Ödenmemiş prim: Taksitli poliçelerde kalan prim tutarı tazminattan mahsup edilebilir.

Rayiç değerin belirlenmesi, pert dosyalarında en çok konuşulan konudur. Değerlendirmeye itirazınız varsa, benzer araçların piyasa verilerini derleyerek acenteniz aracılığıyla sigorta şirketine iletebilirsiniz.

Hurda araç ne olur?

Pert olan aracın kalıntısı için uygulamada iki yol öne çıkar. Birincisinde araç, sigorta şirketine devredilir ve tazminat tam değer üzerinden ödenir; şirket hurdayı daha sonra kendi yöntemleriyle değerlendirir. İkincisinde ise araç sahibi hurdayı kendinde tutar ve hurdanın değeri tazminattan düşülür. Hangi yolun izleneceği poliçe koşullarına ve tarafların anlaşmasına bağlıdır.

Aracın sigorta şirketine devri genellikle noter işlemiyle yapılır. Devirden önce araç üzerinde haciz, rehin veya başka bir kısıtlama olup olmadığı kontrol edilir; bu tür kayıtlar süreci uzatabilir.

Pert kaydı ve ikinci el değeri

Tam hasar görmüş bir aracın resmi kayıtlarda ağır hasarlı olarak işaretlenmesi söz konusu olabilir. Hurdayı kendinde tutup onararak kullanmayı düşünenlerin, bu kaydın aracın ileride satış değerini ve yeniden sigortalanmasını etkileyebileceğini hesaba katması gerekir.

Kredili araçlarda pert süreci

Araç kredi ile alındıysa ve üzerinde banka rehni bulunuyorsa, kasko poliçesinde genellikle banka dain-i mürtehin, yani öncelikli alacaklı olarak yer alır. Bu durumda tazminat öncelikle bankaya, kalan kredi borcu kadar ödenir; artan kısım araç sahibine aktarılır. Süreç başlarken bankayı bilgilendirmek, gerekli yazışmaların gecikmeden yapılmasını sağlar. Kredi borcunun tazminattan fazla olması halinde aradaki farkın sorumluluğu araç sahibinde kalabilir; bu nedenle kredili araçlarda poliçe değerlemesini baştan doğru kurmak önemlidir.

Adım adım pert dosyası

1. Hasar ihbarı: Kazadan sonra acentenize veya sigorta şirketinize bildirim yapın.
2. Çekici ve muhafaza: Araç, genellikle sigorta şirketinin yönlendirdiği bir servise veya otoparka çekilir.
3. Eksper incelemesi: Eksper, hasarı ve aracın değerini inceler; tam hasar değerlendirmesini yapar.
4. Belge teslimi: Ruhsat, anahtarlar, kaza tutanağı veya resmi kayıtlar, kimlik ve varsa kredi bilgileri istenir.
5. Tazminat teklifi: Sigorta şirketi tazminat tutarını ve hurda seçeneğini bildirir.
6. Devir ve ödeme: Noter işlemleri tamamlandıktan sonra ödeme yapılır.

Genel hasar sürecindeki belge ve adımları daha ayrıntılı görmek isterseniz hasar dosyası süreci rehberine de göz atabilirsiniz.

Trafik sigortası ve diğer poliçeler

Pert sonrası aracın zorunlu trafik sigortası ve varsa diğer araç poliçelerinin durumu da ele alınmalıdır. Aracın trafikten çekilmesi veya devredilmesiyle ilgili işlemler ve olası prim iadeleri için acentenizle görüşün. Yeni bir araç alacaksanız, hasarsızlık geçmişinizin yeni poliçeye nasıl aktarılabileceğini de sorun.

Süreç boyunca eksperle ve sigorta şirketiyle yaptığınız tüm yazışmaları saklayın. Tazminat teklifini yazılı olarak istemek, teklifin hangi kalemlerden oluştuğunu görmenizi ve gerekirse gerekçeli itiraz etmenizi kolaylaştırır.

Sık yapılan hatalar

• Eksper incelemesinden önce aracı başka bir servise çektirmek veya söktürmek,
• Rayiç değer teklifini karşılaştırma yapmadan kabul etmek ya da gerekçesiz reddetmek,
• Kredili araçta bankayı sürecin sonunda bilgilendirmek,
• Hurdayı kendinde tutmanın sonuçlarını hesaba katmadan karar vermek.

Pert sürecinde ya da poliçenizin tam hasar hükümlerini önceden öğrenmek istiyorsanız Maslak kasko sigortası sayfamızı inceleyebilirsiniz. Ailenizin Sigortacısı olarak Maslak Atatürk Oto Sanayi Sitesi’ndeki ofisimizde birden fazla sigorta şirketiyle çalışıyor, hasar sürecinde yanınızda oluyoruz. Bize telefon veya WhatsApp üzerinden ulaşın: +90 530 606 83 49.